W architekturze krajobrazu wyróżniamy projekty koncepcyjne, budowlane i wykonawcze. O tym, jak wygląda projekt koncepcyjny lub wykonawczy decydujemy sami. Tylko projekty budowlane mają ściśle określoną formę i wbrew pozorom wcale nie służą do budowy. Czasami szczegółowy projekt nasadzeń nazywa się „projektem technicznym”, choć formalnie projekt techniczny jest częścią projektu budowlanego i raczej nie występuje w architekturze krajobrazu. Tak, rodzaje projektów mogą być trochę niezrozumiałe, dlatego postaram się pokrótce je omówić.
Wiadomości z dzisiejszej lekcji przydadzą się również w przypadku budowy własnego domu. Dobrze wiedzieć, jakich projektów możesz się spodziewać i jakie formalności musisz załatwić. Dla uczniów przygotowałam 3 plakaty w formacie A3, które możesz pobrać z Narzędziownika.
Projekt koncepcyjny
Najważniejsze cechy i elementy projektu koncepcyjnego:
- dla klienta
- prezentacja pomysłu (idei, koncepcji)
- ogólny rysunek całości i/lub wybranych fragmentów, zestawienie elementów gotowych (katalogowych), wizualizacje i/lub zdjęcia referencyjne (przykładowe)
- forma dowolna, byle zrozumiała
Przykładowy opis (fragment)
Tematem przewodnim ogrodu jest Miś Uszatek – jego przygody oraz przyjaciele. Koncepcja zakłada podział ogrodu na centralne „rondo”, na obrzeżu którego powstanie tor przeszkód symbolizujący wycieczkę Uszatka oraz „pokoiki” po zewnętrznej stronie chodnika, nawiązujące do poszczególnych przyjaciół Misia. Każda z tych przestrzeni zawiera elementy do zabaw ruchowych oraz twórczych lub społecznych, a także miejsce do odpoczynku. Pokoiki mogą być wykorzystywane wymienne przez poszczególne grupy.
Projekt budowlany
Najważniejsze cechy i elementy projektu budowlanego:
- dla urzędu (pozwolenie na budowę lub zgłoszenie zamiaru wykonania robót budowlanych)
- rzut w skali 1:500 na mapie do celów projektowych (od geodety), zestawienia wybranych elementów
- ew. opinie, uzgodnienia, pozwolenia
- projekt podpisany przez architekta z uprawnieniami
- forma dokładnie określona przez przepisy
Przykładowy opis (fragment)
Inwestycja polega na budowie obiektów małej architektury w miejscu publicznym. Inwestycja planowana jest na działce numer: 306401_1.0051.AR_33.5/7, użytek gruntowy: Bi (inne tereny zabudowane). Teren inwestycji znajduje się na terenie zespołu urbanistyczno-architektonicznego Centrum, wpisanego do rejestru zabytków pod numerem A231 decyzją z dnia 14 marca 1980 r. Teren nie znajduje się na obszarze chronionym przyrodniczo, ani nie znajduje się w obszarze oddziaływania takiego terenu.
Projekt wykonawczy
Najważniejsze cechy i elementy projektu wykonawczego:
- dla wykonawcy
- szczegółowy plan i rysunki techniczne poszczególnych elementów pozwalające na ich wykonanie
- forma dowolna, byle zrozumiała
Przykładowy opis (fragment)
Słupki wykonane z drewna sosnowego impregnowanego ciśnieniowo lub modrzewiowego o przekroju ok. 10×10 cm. Słupki umieszczone w stopach (kotwach) fundamentowych dla słupka 10×10 cm przeznaczonych do przykręcenia do asfaltu lub betonu (kotwy KSB). Dziesięć słupków połączonych jest ze sobą ściankami z desek (drewno jak na słupki) o grubości ok. 25 mm. Deski zamocowane są za pomocą dodatkowej pionowej kantówki (z obu stron) lub aluminiowego kształtownika. Pozostałe słupki muszą być połączone w górnej części rurką (…).
Kolejność
Zaczynamy zawsze od projektu… Wróć! Zaczynamy od analiz terenu i potrzeb przyszłych użytkowników. Dopiero potem możemy przejść do projektu koncepcyjnego. Gdy zostanie zatwierdzony możemy przejść do kolejnych etapów, czyli projektu budowlanego i wykonawczego. W praktyce najczęściej wykonuje się je jednocześnie, ale dużo zależy od skali przedsięwzięcia.
* Można też pominąć projekt i budować „na żywca”. Taki sposób nazywamy projektowaniem in-situ. To bardzo ciekawa metoda, ale sprawdza się tylko pod warunkiem, że jest to inwestycja prywatna lub tymczasowa, mamy duże doświadczenie i jeszcze większe zaufanie klienta.
Pozwolenie na budowę czy zgłoszenie
Projekt budowlany przygotowujemy w dwóch przypadkach – gdy inwestycja wymaga zgłoszenia zamiaru wykonania robót budowlanych lub pozwolenia na budowę.
Pierwsza procedura jest mocno uproszczona. W architekturze krajobrazu ogranicza się często do krótkiego opisu (czasem tylko 2 strony), projektu zagospodarowania terenu (PZT w skali 1:500) i załącznika zawierającego zestawienie planowanych elementów.
Pozwolenie na budowę wymaga wielu dodatkowych badań (np. badanie gruntu), uzgodnień i pozwoleń (np. opinii konserwatora).
* O tym czy w naszym przypadku konieczny jest projekt budowlany i w jakiej formie możemy dowiedzieć z Prawa Budowlanego.
Skala inwestycji a liczba projektów
Nie zawsze musimy opracowywać wszystkie rodzaje projektów. Wszystko zależy od skali przedsięwzięcia. Innego zestawu projektów potrzebujemy przy projekcie ogrody przydomowego, a innego przy dużym, historycznym parku.
W przypadku ogrodu przydomowego najczęściej wystarczy projekt koncepcyjny i wykonawczy, a jeśli korzystamy głównie z gotowych elementów i zamawiamy je z usługą montażu to możemy ograniczyć się do projektu koncepcyjnego. Projekt budowlany będzie potrzebny tylko w wyjątkowych przypadkach.
Ogród przedszkolny czy plac zabaw potrzebuje dodatkowo projektu budowlanego, bo elementy małej architektury w miejscu publicznym wymagają zgłoszenia zamiaru wykonania robót budowlanych.
Park miejski lub ogród w strefie ochrony konserwatorskiej będą wymagały projektu budowlanego do pozwolenia na budowę i całej masy dodatkowych opracować.
* Niestety im bardziej złożony projekt tym więcej pracy „urzędniczej”, która ma niewiele wspólnego z projektowaniem.
Plakaty do wydrukowania znajdziesz w naszym Narzędziowniku.
